Szlak rowerowy: Folusz - Polana Świerzowska - Świątkowa Wielka

znak szlaku rowerowego


Szlak niebieski: Folusz - Huta Pielgrzymska - Polana Świerzowska - dolina Rzeszówki - Świątkowa Wielka


drogowskazy rowerowe folusz

Szlak prowadzi przez Magurski Park Narodowy, dawnymi stokówkami z Folusza do Świątkowej W., a w zasadzie do drogi powiatowej Desznica - Świątkowa lub w odwrotnym kierunku. Długość szlaku to 12,5 km, z czego część trasy przebiega dawnym asfaltem, w wielu miejcach już rozsypującym się jak i drogami szutrowymi, to tam gdzie asfalt już dawno się unicestwił. Powstał w 2014 roku, a udostępniony jest od 1 maja tegoż roku. Wjazd na szlak jest płatny wg cennika ogłoszonego przez MPN, a dostępny jest w okresie od 1 maja do 31 października. Po drodze widoków nie ma żadnych, jedynie wyrywkowe na okolice Świątkowej Wielkiej przy końcu szlaku. Po drodze 3 miejsca, w których w razie złej pogody można się schronić. Szlak prowadząc doliną potoku Potasówka mija kapliczkę św. Franciszka, a w jej pobliżu, w głębi doliny nieistniejącą wieś Hutę Pielgrzymską (Samoklęską). Ponadto w dolinie Rzeszówki można pokusić się o odnalezienie mogił z okresu II wojny światowej. Tu zostanie opisany odcinek z Folusza na drugą stronę pasma magurskiego.

Szlak zaczyna się we Foluszu, ale w dolinie potoku Potasówka, przy znajdującym się tam miejscu dziennego wypoczynku. Jest tam mały parking, WC, kasa biletowa, gdzie trzeba wykupić bilet, ale i można kupić mapy, odznaki, czy pocztówki. Folusz nie posiada zabytków, ale jest miejscowością letniskową, dogodną do zaczynania wędrówek po MPN. Niemniej jednak można tu spotkać ciekawe obiekty krajoznawcze, kilka kapliczek świadczących, że kiedyś wieś tę zamieszkiwali Łemkowie, jest tablica poświęcona Nikiforowi, jako że właśnie tu, w dawnym sanatorium przeciwgruźliczym zmarł w 1968 roku, są też urządzenia do wydobywania ropy, a więc kiwony no i kopalnia tego surowca, przed której to budynkiem stoi przewoźny żuraw wiertniczy SM-4, a w okolicy słynny Diabli Kamień, Wodospad Magurski, czy rezerwat Kornuty.


miejsce wypoczynku potasówka folusz kapliczka huta pielgrzymska św. franciszek

Tuż przy punkcie kasowym, gdzie szlak się zaczyna, znajduje się drogowskaz szlaku. Stąd wkracza na teren MPN przekraczając szlaban przegradzający drogę. Zaraz za nim znajdują się drogowskazy szlaku pieszego zielonego, w tym też miejscu na prawo odchodzi droga, a wraz z nią odnoga szlaku zielonego, jak i ścieżka przyrodnicza "Folusz" koloru czerwonego do osobliwości przyrody wodospadu "Magurskiego". To jak na Beskid Niski dość duży wodospad, ale trzeba być tam w dobrym czasie, by móc zobaczyć go w ładnej scenerii, kiedy ilość spadającej wody jest duża. W myśl przepisów MPN nie jest możliwe podjechanie tam rowerem! Mijając to miejsce droga zaczyna powoli się wznosić doliną potoku Potasówka, który mamy najpierw po lewej stronie, później po prawej i jeszcze raz po lewej, a dalej już tylko po prawej. Po tym kilkakrotnym przekroczeniu go, po chwili dojeżdżamy do kapliczki św. Franciszka, stojącej w oddali od drogi, nad potokiem. Nieco dalej, gdy droga zakręca łukiem na lewo i zaczyna się ostrzej wznosić, na prawo odchodzi droga do dawnej nieistniejącej już wsi Huta Pielgrzymska.

kapliczka huta pielgrzymska

Huta Pielgrzymska (Samoklęska) - nieistniejąca wieś, której tereny objął w 1995 roku Magurski Park Narodowy. Jak sama nazwa mówi, kiedyś istaniała tu huta, a konkretnie huta szkła. Wieś powstała w XVIII wieku, a jej rozkwit powiązany jest z przebudową przez Jerzego Wandalina Mniszcha pałacu w Dukli, jak i rozbudowy obu kościołów w tymże miasteczku. Wtenczas Mniszchowie mieszkający w pobliskich Samoklęskach, do prac przy wspomnianej hucie sprowadzili zniemczonych Czechów, fachowców od wytopu szkła. Obecnie całym terenem zawładnął las, niemniej jadnak po wsi pozostały pamiątki w postaci 2 kapliczek, pomurówek domów, piwnic, czy resztek po wytopie szkła. W zasadzie na miejsce dawnej wsi, np. do znajdującej się tam kapliczki, legalnie wejść nie można, bo nie prowadzi tam żaden szlak. Więcej o tej wsi można przeczytać tutaj, natomiast o odbudowie zniszczonej niegdyś kapliczki tutaj.

drogowskazy rowerowe polana świerzowska

Stąd droga, a wraz z nią szlak rowerowy zaczynają się ostrzej wznosić opadającymi tu stokami góry Czereśla i w końcu wyjeżdżamy na wypłaszczenie, gdzie zielony szlak pieszy odchodzi na lewo w kierunku Mrukowej. Znajduje się tutaj deszczochron. Natomiast szlak rowerowy lekko się obniża nadal drogą, ale zaraz ponownie w górę, jeszcze raz niewielkie obniżenie i później już tylko w górę coraz bardziej stromo, wśród lasów pasma magurskiego. Dojeżdżając na kulminację tejże drogi, po prawej stronie ma swe źródło potok Potasówka, płynący doliną którą jechaliśmy. A szlak po ok. 6 km dochodzi w końcu na przełęcz pomiędzy Świerzową a szczytem Kornut (835 m), a miejsce to zwie się polaną Świerzowską, jako że faktycznie jest tu śródleśna polanka. W tym miejscu drogę przecina nam Główny Szlak Beskidzki czerwony, prowadzący tu grzbietami pasma Magury Wątkowskiej. Na przełęczy znajduje się duża wiata (schron), w którym można odpocząć lub schronić się w razie deszczu.

żeremie bobrów dolina rzeszówki

Z przełęczy, gdzie znajdują się drogowskazy, szlak zaczyna się obniżać w dolinę potoku Rzeszówka i zmierza południowymi stokami pasma Magury Wątkowskiej. Tu asfaltu już nie ma, jest szutrowa droga, dość początkowo nierówna. Po ok. 1,3 km zjadu, gdy dojedziemy w obniżenie, gdzie droga mocno zakręca na lewo i przepływa potok tworzący Rzeszówkę znajduje się żeremię bobrowe. Stąd w miarę płasko już lepszą i równiejszą szutrówką szlak zmierza nadal doliną Rzeszówki, po drodze mijając jeszcze jedno rozlewisko utworzone przez bobry i ponownie się obniża. Po ok. 2 km od pierwszego żeremia bobrów docieramy do miejsca, gdzie po lewej znajduje się mała polanka, a na niej druga z wiat, ta dużo mniejsza niż na polanie Świerzowskiej. Po kolejnych 500 m przekraczamy przez mostek potok Rzeszówka, który przechodzi teraz na prawą stronę i tak już zostanie do końca.

mogiły partyzantów II wojna

Przekraczając Rzeszówkę, po lewej mijamy polankę i zmierzamy dalej wyraźną drogą szutrową. W odległości ok. 700 m od przekroczenia potoku po lewej stronie drogi, na stokach góry Ostrysz (635 m), znajdują się mogiły 2 partyzantów. Oddalone są od drogi głównej, a stoi tu metalowy biały krzyż typu wschodniego z tabliczką z napisami: "Mogiły partyzantów poległych w czasie obławy niemieckiej we wrześniu 1944 r. / Tetenow Iwan- Rosjanin, uciekł z obozu w Szebniach / Szkimba imię nieznane- Łemko z Banicy". Mogiły te zaznaczone są na mapie Beskid Niski Wyd. Compass od wydania z 2013 roku, ale trzeba ich szukać ok. 400 m w dół potoku Rzeszówka.

początek szlaku niebieskiego świątkowa

Mijając to miejsce, droga raz się wznosi, raz opada i w końcu szlak dociera do skrzyżowania stokówek, najpierw pierwszego, później za 140 metrów drugiego, tu niegdyś do szlaku rowerowego dołączał z góry z lewej szlak żółty z Mrukowej do Kotani i Krempnej, ale obecnie został skasowany na tym odcinku (więcej o tym). Stąd dalej drogą szutrową w miarę płaskim terenem, choć z tendencją w dół. Po drodze z prawej pojawiają się wycinkowe widoki na okolicę Świątkowej Wielkiej, a przed dojazdem do szlabanu (ok. 100 m przed nim), po prawej kolejny mały deszczochron. Zaraz za nim drogę przegradza szlaban, a nieco dalej drogowskazy szlaku wraz z informacją o opłatach, mapa MPN z m.in. zaznaczonym przebiegiem tego szlaku. W tym właśnie miejscu szlak się kończy. Natomiast dołączamy tu do częściowo nowopowstałego w 2016 roku szlaku pieszego Bartne - Krempna.


Aby kontynuować wycieczkę dalej musimy skorzystać tu ze szlaku czerwonego rowerowego "Na styku kultur" prowadzącego z Jasła na przeł. Beskid nad Ożenną i nim w prawo do Świątkowej Wielkiej i dalej ku granicy (choć jego oznakowanie obecnie praktycznie nie iestnieje) lub w kierunku przeciwnym do Desznicy wraz ze szlakiem żółtym pieszym. Można też po drodze do Desznicy odbić na prawo do Kotani szlakiem żółtym (choć przepisy MPN zabraniają tego) lub drogą znajdującą się nieco dalej, gdzie szlak GSB czerwony wchodzi w las w kierunku Przeł. Hałbowskiej. Więc możliwości kontynuacji wycieczki są różne w zależności gdzie chcemy się udać.

tekst i fot. Dariusz Zając

stokówka w magurski parku narodowym drogowskazy szlaku rowerowego magurski park mogiły partyzantów magurski park mogiły partyzantów magurski park okolice świątkowej wielkiej potok rzeszówka drzewo magurski park stokówka nad foluszem wiata polana świerzowska stokówka magurski park znak szlaku rowerowego magurski park znak szlaku rowerowego magurski park chrystus frasobliwy huta pielgrzymska św. franciszek huta pielgrzymska huta pielgrzymska huta pielgrzymska resztki wytopu huta pielgrzymska studnia huta pielgrzymska huta pielgrzymska piwnica huta pielgrzymska piwnica

Ostatnia aktualizacja:
06-09-2017 14:58:26

wróć do strony ze szlakami rowerowymi w regionie

stat4u