Szczyty i pasma Beskidu Niskiego

Bania Szklarska (695 m n.p.m.)


Bania Szklarska (695,2 m n.p.m.) - to niezbyt wybitny, ale dość wysoki szczyt w Beskidzie Niskim (na starszych mapach miał nawet 701 m), nie wybijający się z otoczenia swą szczególną sylwetką, ale jest to wzniesienie wybitnie widokowe, dlatego warto o nim wspomnieć. Na mapach W. Krukara występuje tylko nazwa Bania. Położony jest w tzw. Gnieździe Jawornika (inna nazwa to Grupa Jawornika), w jego zachodniej części, nad nieistniejącą już łemkowską wsią Szklary, choć osada taka nadal funkcjonuje w oparciu o dawny PGR, nieco w innym miejscu. Stokami Bani spływają dwa potoki, których źródła znajdują się na wschód od szczytu, już na stokach Kamifiniarki i Jawornika. Jednym z nich jest potok Chyżny, gdzie niegdzie pojawia się nazwa Hyżny, ale W. Krukar uważa, że jest to hydronim pochodzący od słowa chyża (tj. chałupa), czyli może oznaczać to potok płynący między domami, więc poprawna jego nazwa powinna brzmieć - Chyżny (Zob.: W. Krukar, Wybrane nazwy topograficzne na mapach Łemkowszczyzny wschodniej [w:] Magury '92). Drugim potokiem, jest Lidoszowa. Oba potoki opływają górę, każdy z innej strony i wpływają w niedalekiej odległości od siebie do Jasiołki. Nazwa "bania" dawniej oznaczała kopalnię rud lub kruszców, a wywodzi się z jez. węgierskiego "banya", więc można przypuszczać, że na stokach tej góry wydobywano jakieś kruszce. A jakie? Nazwa wsi położonej u podnóża - Szklary - wskazywała by na kruszce potrzebne do wyrobu szkła.

Wschodnie stoki Bani, są zalesione, ale zachodnie stoki i sam wierzchołek jest odkryty i roztacza się stamtąd wyśmienita panorama na Beskid Niski, Pogórze Karpackie, ale także na słowackie Karpaty m.in. na pasmo gór Tokajsko-Slańskich ze szczytami Makovica, Simonka, Oblik, Krivy Javor, pasmo Cegrov (góry Czerchowskie) ze swoimi najwyższymi szczytami. Przy sprzyjającej pogodzie, na lewo od Piotrusia (728 m), możemy zobaczyć stąd Tatry, od Sławkowskiego i Gerlachu, przez Łomnicę, Durny, Lodowy, Kołowy szczyt, po szczyty Tatr Bielskich (Płaczliwa Skała i Hawrań) i dalszą część Tatr Wysokich z Wielką Koszystą i Waksmundzkim Wierchem. Będąc na szczycie, warto wiedzieć, że przy zejściu z kulminacji w kierunku wschodnim, na granicy lasu stoi obelisk poświęcony osobie Jana Pawła II, który wędrując dawno temu po Beskidzie Niskim był także na tym szczycie. Postawiony został w 2005 roku. Na wierzchołku stał niegdyś trójnóg (triangul) do pomiarów geodezyjnych, ale obecnie jest w ruinie i jego fragmenty leżą już. Przez szczyt nie prowadzą żadne znakowane szlaki turystyczne. Tu można zobaczyć mapkę tej okolicy - mapa.


Ostatnia aktualizacja:
08-05-2017 13:33:58


wróć do strony głównej szczytów BN

stat4u